Hemoroid Ameliyatı Nasıl Yapılır? Yöntemleri Nelerdir?
Hemoroid ameliyatı, ilaç tedavisi ve ameliyatsız yöntemlerle yeterli sonuç alınamayan veya ileri derecede hemoroid hastalığı bulunan kişilerde uygulanan cerrahi tedavidir. Ameliyatın amacı büyümüş hemoroid memelerini ortadan kaldırmak, makattan dışarı sarkmayı gidermek ve kanama gibi şikâyetleri kontrol altına almaktır.
Her hemoroid hastasının ameliyat olması gerekmez. Özellikle erken evre hemoroidlerde lastik bant ligasyonu (RBL), infrared koagülasyon (IRC) ve ilaç tedavisi gibi ameliyatsız seçenekler başarılı sonuçlar verebilir.

Hemoroid Ameliyatı Hangi Hastalara Yapılır?
Hemoroid tanısı konulan her hastaya ameliyat önerilmez. Cerrahi tedavi daha çok ileri derecede hemoroidi bulunan veya diğer tedavi yöntemlerinden yeterli fayda göremeyen hastalarda gündeme gelir.
Hemoroid ameliyatı şu durumlarda düşünülebilir:
- 4. derece hemoroid: Hemoroid memeleri sürekli dışarıdadır ve elle içeri itilemez. Özellikle dış hemoroid bileşeni de bulunan hastalarda ameliyat gerekebilir.
- Büyük dış hemoroidler: Temizliği zorlaştıran, sürekli rahatsızlık veren veya iç ve dış hemoroidin birlikte bulunduğu durumlar.
- Diğer tedavilerden sonuç alınamaması: Lastik bant ligasyonu, skleroterapi veya diğer ameliyatsız yöntemlere rağmen şikâyetlerin devam etmesi.
Önemli bir nokta, hemoroidin derecesinin tek başına ameliyat kararı vermek için yeterli olmamasıdır. Hastanın şikâyetleri, hemoroidlerin yapısı ve muayene bulguları birlikte değerlendirilmelidir.
Klasik Hemoroidektomi Nedir?
Klasik hemoroidektomi, büyümüş hemoroid dokularının cerrahi olarak çıkarılması işlemidir. Özellikle ileri derecede iç ve dış hemoroidlerin birlikte bulunduğu hastalarda etkili bir tedavi seçeneğidir.
Ameliyat sırasında hemoroid memeleri çevre dokulardan ayrılır. Hemoroidin beslenmesini sağlayan damarlar kontrol altına alınır ve büyümüş hemoroid dokuları çıkarılır. Sağlıklı anal dokunun ve makat kaslarının korunması önemlidir.
Klasik hemoroidektominin en önemli avantajı, hem iç hem de dış hemoroid dokusunu doğrudan ortadan kaldırabilmesidir. Bu nedenle ileri evre hemoroidlerde uzun dönemli başarı açısından önemli bir seçenektir.
Bununla birlikte ameliyat sonrasında ağrı görülebilir. Özellikle dış hemoroidlerin çıkarıldığı ve hassas makat derisinde yara oluşturulan hastalarda iyileşme süreci daha rahatsız edici olabilir.
Açık ve Kapalı Hemoroid Ameliyatı Arasındaki Farklar
Klasik hemoroidektomi açık veya kapalı teknikle yapılabilir. İki yöntemde de hemoroid dokusu cerrahi olarak çıkarılır. Temel fark, ameliyat sonrasında oluşan yaranın açık bırakılması veya dikişlerle kapatılmasıdır.
Açık hemoroid ameliyatı (Milligan-Morgan):
Hemoroid memeleri çıkarıldıktan sonra cerrahi yaralar açık bırakılır. Yaranın kendiliğinden iyileşmesi beklenir. Bu yöntemde dikiş kullanılmaması ameliyatın temel özelliklerinden biridir.
Kapalı hemoroid ameliyatı (Ferguson):
Hemoroid dokuları çıkarıldıktan sonra oluşan cerrahi yaralar dikişlerle kapatılır. Böylece yara yüzeyinin daha hızlı iyileşmesi hedeflenir. Fergusonm ameliyatının en önemli avantajı makat darlığı gelişme riski düşüktür.
Milligan-Morgan Hemoroidektomi Nedir?
Milligan-Morgan hemoroidektomi, klasik açık hemoroid ameliyatının en bilinen tekniklerinden biridir. İlk olarak 1937 yılında tanımlanan bu yöntem, günümüzde de özellikle ileri dereceli hemoroidlerin cerrahi tedavisinde kullanılmaktadır.
Milligan-Morgan ameliyatında büyümüş hemoroid memeleri cerrahi olarak çıkarılır. Hemoroidin beslenmesini sağlayan damar sapı bağlanarak kanama kontrolü sağlanır. Çıkarılan hemoroid dokusunun bulunduğu cerrahi alan ise dikişle kapatılmadan açık bırakılır. Yara, zaman içerisinde kendiliğinden iyileşir.
Bu yöntemde önemli noktalardan biri, hemoroid memeleri çıkarılırken aralarında yeterli sağlam deri ve mukoza köprülerinin bırakılmasıdır. Böylece iyileşme sırasında anal kanalın daralması (anal stenoz) riski azaltılır. Ayrıca makat kaslarının korunması ve gereksiz doku çıkarılmaması gerekir.
Milligan-Morgan yönteminin avantajları:
Büyük iç ve dış hemoroidlerin birlikte çıkarılmasına olanak sağlar.
İleri dereceli hemoroidlerde etkili bir cerrahi seçenektir.
Uzun yıllara dayanan klinik deneyim ve bilimsel çalışma birikimi vardır.
Hemoroid dokusu doğrudan çıkarıldığı için belirgin sarkma ve dış hemoroid bileşeni bulunan hastalarda avantajlıdır.
Dezavantajları:
Ameliyat sonrasında özellikle dışkılama sırasında ağrı görülebilir.
Cerrahi yaralar açık bırakıldığı için iyileşme süreci kapalı yönteme göre daha uzun olabilir.
Ameliyat sonrası kanama ve enfeksiyon gibi komplikasyonlar gelişebilir.
Milligan-Morgan yöntemi, özellikle ileri derecede ve dış hemoroid bileşeni bulunan hastalarda etkinliğini koruyan önemli bir cerrahi yöntemdir.
Hemoroid Ameliyatı Genel Anestezi ile mi Yapılır?
Hemoroid ameliyatları genel anestezi, spinal anestezi veya uygun hastalarda farklı anestezi teknikleriyle gerçekleştirilebilir.
Narkoz: Hasta ameliyat sırasında tamamen uyutulur ve ağrı hissetmez.
Spinal anestezi: Bel bölgesinden uygulanan anesteziyle vücudun alt kısmında geçici uyuşma sağlanır. Hasta ameliyat sırasında uyanık olabilir.
Lokal ve bölgesel anestezi: Seçilmiş hastalarda ve uygun cerrahi tekniklerde kullanılabilir. Anestezi tercihi hastanın sağlık durumu, ameliyatın kapsamı ve cerrah ile anestezi uzmanının değerlendirmesine göre belirlenir.
Hemoroid ameliyatının hangi anestezi yöntemiyle yapılacağı her hasta için ayrı değerlendirilir.
Hemoroid Ameliyatının Riskleri ve Komplikasyonları
Hemoroid ameliyatları genel olarak güvenli cerrahi işlemler arasında yer alsa da her ameliyatta olduğu gibi bazı riskler taşır.
Olabilecek komplikasyonlar:
Ameliyat sonrası ağrı: Özellikle klasik hemoroidektomiden sonra görülebilir. Dışkılama sırasında artabilir.
Kanama: Ameliyat sırasında veya ameliyattan sonraki günlerde ortaya çıkabilir.
Enfeksiyon: Cerrahi bölgede nadiren enfeksiyon gelişebilir.
İdrar yapmada güçlük: Özellikle ameliyat sonrası erken dönemde görülebilir.
Anal stenoz: Gereğinden fazla doku çıkarılması ve iyileşme sürecindeki skar dokusu nedeniyle makat kanalında daralma gelişebilir.
Kontinans sorunları: Makat kaslarının veya hassas anal dokunun zarar görmesi durumunda gaz ya da dışkı kontrolünde problemler ortaya çıkabilir.
Hemoroidin tekrarlaması: Uygulanan yönteme ve hastalığın özelliklerine bağlı olarak ilerleyen dönemde yeniden hemoroid gelişebilir.
Ameliyatın deneyimli bir cerrah tarafından, uygun teknikle yapılması ve makat kaslarının korunması komplikasyon riskinin azaltılmasında önemlidir.
Hemoroid Ameliyatında Hangi Yöntem Daha İyidir?
Hemoroid ameliyatında herkes için en iyi olan tek bir yöntem yoktur. Klasik hemoroidektomi, özellikle ileri dereceli ve dış hemoroid bileşeni bulunan hastalarda etkili ve uzun dönem sonuçları iyi bilinen bir seçenektir.
Milligan-Morgan yöntemi açık cerrahi yaklaşımın, Ferguson yöntemi ise kapalı cerrahi yaklaşımın temel örnekleridir.
Genel ortalamada Milligan Morgan daha iyi bir seçenektir. Ameliyatsız yöntemlerle olmuyorsa değerlendirilebilir.
Bilimsel Çalışmalar
- Hawkins AT, et al. The American Society of Colon and Rectal Surgeons Clinical Practice Guidelines for the Management of Hemorrhoids. Diseases of the Colon & Rectum. 2024;67(5):614–623. DOI: 10.1097/DCR.0000000000003276.
- Bhatti MI, Sajid MS, Baig MK. Milligan-Morgan (Open) Versus Ferguson Haemorrhoidectomy (Closed): A Systematic Review and Meta-Analysis of Published Randomized, Controlled Trials. World Journal of Surgery.2016;40:1509–1519. DOI: 10.1007/s00268-016-3419-z.
- Ho YH, et al. Randomized clinical trial of the effects on anal function of Milligan-Morgan versus Ferguson haemorrhoidectomy. British Journal of Surgery. 2006. PMID: 16952213.
- Arbman G, et al. Closed vs. open hemorrhoidectomy—is there any difference? Diseases of the Colon & Rectum. 2000. PMID: 10813120.
- The Italian Unitary Society of Colon-Proctology (SIUCP) guidelines for the management of acute and chronic hemorrhoidal disease. Annals of Coloproctology. 2024;40(4):287–320.
- Chishti SSA, et al. Comparative Outcomes of Milligan-Morgan (Open) Versus Ferguson (Closed) Hemorrhoidectomy: A Retrospective Study. Cureus. 2024;16(12). DOI: 10.7759/cureus.75012.